Soslu Domates Pilavı
Domates soslu pilav, elinizde birkaç olgun domates ve bir soğan varken yapabileceğiniz en pratik yemeklerden biri. Ne var ki "domates attım ama pilav lapa oldu" ya da "rengi soluk kaldı" diyen çok kişi var. Aşağıda tarifi adım adım verirken, uygularken aklınıza gelecek soruları da sırayla cevaplıyorum.
Önce Malzeme: Neye İhtiyacım Var?
| Malzeme | Miktar | Notu |
|---|---|---|
| Pirinç | 2 su bardağı | Baldo veya osmancık uygun |
| Olgun domates | 3 orta boy (yaklaşık 350 g) | Rendelenmiş, kabuğu ayrılmış |
| Soğan | 1 orta boy | İnce yemeklik doğranmış |
| Tereyağı + sıvı yağ | 1 yemek kaşığı + 2 yemek kaşığı | İkisi birlikte daha dengeli |
| Sıcak su veya et suyu | 2,5 su bardağı | Domatesin suyuna göre ayarlanır |
| Tuz | 1,5 tatlı kaşığı | Pilavda tuz cesur olmalı |
| Şeker | 1 çimdik | Domatesin ekşisini dengeler |
Hangi pirinci seçmeliyim?
Domatesli pilavda iri taneli, nişastası bol bir pirinç işinizi kolaylaştırır; baldo tipik tercihtir. Basmati gibi ince ve uzun taneli pirinçler de olur ama domates asidi bu tanelerin daha çabuk dağılmasına yol açabilir, suyu biraz kısmanız gerekir. Sitede pirinç seçimini ayrıntılı anlatan bölümlere göz atmak, market rafında karar vermenizi hızlandırır.
Salça yerine taze domates kullanmak şart mı?
Şart değil, ama fark ediliyor. Taze domates pilava hafif, canlı bir tat verir; salça daha koyu ve tok bir lezzet bırakır. En dengeli sonuç için 3 taze domates yanına yarım tatlı kaşığı domates salçası ekleyebilirsiniz. Domates mevsim dışıysa salça oranını biraz artırın.
Adım Adım Hazırlık
- Pirinci yıkayın ve bekletin. Pirinci ılık suyla, su berraklaşana kadar 3-4 kez çalkalayın. Ardından 1 tatlı kaşığı tuz kattığınız ılık suda 20-30 dakika bekletin. Bu adım yüzeydeki fazla nişastayı alır, tanelerin ayrı ayrı durmasını sağlar.
- Domatesleri hazırlayın. Domatesleri ortadan kesip kabuk tarafını elinize alarak rendeleyin. Kabuk elinizde kalır, iç kısmı kaba iner. Çekirdekleri ayıklamak isterseniz iri bir süzgeçten geçirin; pilav daha pürüzsüz olur.
- Soğanı kavurun. Tencerede sıvı yağı ısıtın, soğanı kısık-orta ateşte 5-6 dakika, renk almadan yumuşayana kadar çevirin. Soğan yanarsa pilavın tamamı acı tadar.
- Domatesi suyunu çekene kadar pişirin. Rendelenmiş domatesi ekleyin, şekeri ve varsa salçayı atın. Karışım koyulaşıp yağı üstüne çıkana kadar 6-8 dakika pişirin. Bu adımı atlarsanız pilav mayhoş ve sulu kalır; sabrı burada göstermek gerekiyor.
- Pirinci ekleyip kavurun. Süzülmüş pirinci tencereye alın, tereyağını da ekleyin. Taneleri kırmamak için tahta kaşıkla, hafif hareketlerle 2-3 dakika çevirin. Taneler yağı ve domates sosunu emerek şeffaflaşmaya başlar.
- Sıcak suyu dökün. Kaynar suyu ya da et suyunu bir kerede ekleyin, tuzu atın. Soğuk su tencerenin sıcaklığını düşürür ve pişme dengesini bozar. Domatesiniz çok sulu geldiyse suyu 2 bardağa düşürün.
- Kaynatın, sonra kısın. Yüksek ateşte kaynamaya bıraktıktan sonra ateşi en kısığa alın, kapağı kapatın. 12-15 dakika, su tam çekilene kadar pişirin. Kapağı açıp karıştırmayın.
- Demlendirin. Ocağı kapatın, kapağın altına temiz bir mutfak bezi sıkıştırıp 15 dakika bekletin. Buhar bezle emilir, taneler dinlenir. Ancak bu adımdan sonra karıştırın.
Suyun bittiğini nasıl anlarım?
Kapağı kaldırmadan anlamanın en kolay yolu: tencereye kulak verin. Cızırtı sesi azalıp yerini yumuşak bir buhar sesine bıraktığında su büyük ölçüde çekilmiştir. Emin olmak için kaşığın ucuyla kenardan tek bir yer açıp bakabilirsiniz, ama pilavı ortadan karıştırmayın. Sitede suyu bitirmeden pilav pişirme mantığını ayrıca ele alıyoruz.
Sık Yapılan Hatalar
- Domatesi çiğ ekleyip hemen su dökmek. Domatesin suyu çekilmeden su eklenirse pilav ekşi ve cıvık olur. Sos kıvamı belirene kadar bekleyin.
- Su oranını sabit sanmak. Domates zaten sıvı getirir. Klasik 1 ölçü pirince 1,5 ölçü su hesabını, domatesin sululuğuna göre aşağı çekmeniz gerekebilir.
- Pirinci hiç bekletmemek. Bekletilmeyen pirinç dışı pişip içi diri kalır; ayrıca pişerken daha çok dağılır.
- Sık sık karıştırmak. Her karıştırma nişastayı serbest bırakır ve pilavı yapışkan yapar. Karıştırma yalnızca kavurma ve demlenme sonrasında.
- Soğuk su kullanmak. Isı düşünce taneler eşit pişmez, bazıları dağılır bazıları diri kalır.
- Tuzu az koymak. Domates asidi tuzu bastırır. Suyu ekledikten sonra tadına bakıp gerekirse hafif artırın.
- Yanlış tencere. İnce tabanlı tencere alttan yakar. Kalın tabanlı, kapağı sıkı oturan bir tencere seçin.
Lapa olduysa kurtarılabilir mi?
Bir dereceye k